Ba kiểu lừa đảo việc làm online sinh viên hay gặp
Ngày 08/09/2026, Cổng Thông tin điện tử Bộ Công an đăng bài cảnh báo 25 kịch bản lừa đảo trên không gian mạng, chia thành 5 nhóm thủ đoạn. Một nhóm là lừa đảo đầu tư tài chính và tuyển dụng việc làm: đối tượng quảng cáo “việc nhẹ lương cao”, tuyển cộng tác viên trực tuyến, lúc đầu cho rút tiền để tạo lòng tin, sau đó dụ nạp số tiền lớn rồi chiếm đoạt toàn bộ.
Cảnh báo mùa nhập học ngày 25/08/2026 trên cùng cổng mô tả cách nhắm vào tân sinh viên: mời bán hàng, nhập dữ liệu với mức lương hấp dẫn, rồi đòi “phí hồ sơ”, “phí đồng phục” hoặc “chuyển tiền làm nhiệm vụ”. Có thể chia lừa đảo việc làm online thành ba kiểu chính.
| Kiểu lừa | Lời mời lúc đầu | Bị đòi tiền thế nào |
|---|---|---|
| Làm nhiệm vụ online | Duyệt đơn, chốt đơn, đặt đơn hàng ảo; vài lần đầu được trả tiền nhỏ | Phải nạp tiền mới nhận được đơn giá trị lớn hơn hoặc mới rút được tiền |
| Tuyển cộng tác viên phải đặt cọc | Bán hàng, nhập dữ liệu, “không cần bỏ vốn” | Đòi phí hồ sơ, tiền đồng phục, tiền cọc hoặc bắt tự ứng tiền nhập hàng |
| Giả danh nhà tuyển dụng | Dùng tên doanh nghiệp, siêu thị, sàn thương mại điện tử hoặc ảnh một quán cụ thể | Người trả lời xưng là trung tâm giới thiệu việc làm, báo đã hết suất rồi mời sang việc làm nhiệm vụ, hoặc đòi chuyển khoản tiền cọc |
Kẻ gian dẫn dắt từng bước như thế nào
Nhiều vụ được báo chí đưa tin diễn ra theo cùng các bước, và số tiền phải chuyển tăng dần.
Báo Tuổi Trẻ (11/2024) kể hai vụ điển hình. Một sinh viên được giao duyệt đơn trên một trang web, lúc đầu được trả 50.000 đồng, sau đó phải nạp thêm tiền để duyệt các đơn giá trị lớn hơn và mất hơn 500.000 đồng. Một sinh viên năm hai ở TP.HCM làm cộng tác viên “chốt đơn” cho sàn thương mại điện tử, được hứa hoa hồng 15-25% giá trị đơn hàng. Hoa hồng tăng dần từ 150.000 đồng lên 1 triệu đồng, rồi bạn ấy bị yêu cầu nạp thêm tiền vốn, dùng cả tiền gia đình chu cấp hằng tháng để nạp và mất hơn 7 triệu đồng.
- Bước 1: Đăng tin rồi đổi kênh Tin tuyển đăng trên mạng xã hội như Facebook, có khi kèm ảnh một quán cà phê, nhà hàng cụ thể. Khi bạn nhắn hỏi, bạn được chuyển sang Telegram kèm mã mời.
- Bước 2: Giao việc dễ, trả tiền nhỏ Việc chỉ là duyệt đơn, nhận đơn, chốt đơn hoặc đặt đơn hàng ảo. Vài lần đầu bạn được trả hoa hồng đúng hẹn.
- Bước 3: Đòi nạp tiền Bạn phải nạp thêm tiền vốn để nhận đơn giá trị lớn hơn với hoa hồng cao hơn.
- Bước 4: Không cho rút, cắt liên lạc Tiền đã nạp không rút ra được; bên kia chiếm đoạt số tiền lớn rồi cắt liên lạc.
Bị rủ mở hoặc cho thuê tài khoản ngân hàng để “nhận tiền hộ”
Ngày 10/03/2026, Cổng Thông tin điện tử Bộ Công an đăng cảnh báo về việc các đối tượng lừa đảo, đánh bạc trực tuyến và rửa tiền lôi kéo học sinh, sinh viên mở hoặc cho thuê tài khoản ngân hàng đứng tên mình. Tin mời đăng trên Facebook, Zalo, Telegram với các cụm từ “việc nhẹ lương cao”, “cho thuê tài khoản ngân hàng”, “nhận tiền hộ”.
Sau khi bạn mở tài khoản, đối tượng đòi thẻ ATM, mật khẩu Internet Banking, mã OTP và cả SIM điện thoại. Tài khoản đó được dùng để nhận tiền từ các vụ lừa đảo, làm trung gian chuyển tiền cờ bạc và rửa tiền. Theo cảnh báo, người tham gia có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định pháp luật.
Không cho ai thuê, mượn hay mua tài khoản ngân hàng, thẻ ATM hoặc SIM đã đăng ký ngân hàng của bạn, kể cả khi họ gọi đó là việc làm thêm.
Dấu hiệu nhận biết tin tuyển dụng lừa đảo
Nếu gặp một trong các dấu hiệu dưới đây, bạn nên dừng lại và kiểm tra trước khi gửi thông tin cá nhân hay chuyển tiền.
- Phải trả tiền trước khi làm Phí hồ sơ, tiền đồng phục, tiền cọc hay tiền vốn nhập hàng đều là khoản bạn không nên chuyển.
- Trả nhiều cho việc quá đơn giản Hứa “việc nhẹ lương cao”, “không cần bỏ vốn”, hoặc hoa hồng tính theo phần trăm giá trị đơn chỉ để bấm duyệt, nhận đơn, chốt đơn.
- Đòi giấy tờ và mã bảo mật Hỏi ảnh thẻ căn cước, số tài khoản ngân hàng, mã OTP ngay lúc đăng ký; gửi đường link lạ, mã QR hoặc bảo bạn cài ứng dụng theo hướng dẫn.
- Không gặp được người tuyển Chỉ trao đổi qua tin nhắn, chuyển bạn sang Telegram, không có địa chỉ để bạn đến phỏng vấn.
Trên YourCampus: Trên YourCampus, mỗi trường có một bảng tin riêng. Nếu thấy bài tuyển người có các dấu hiệu trên, bạn dùng nút báo cáo hoặc chặn ngay trong bài đăng. Ứng dụng miễn phí trên App Store và Google Play. Hướng dẫn dùng app
Kiểm tra trước khi nhận việc làm thêm
Cách kiểm tra đơn giản nhất là tự tìm số điện thoại hoặc trang chính thức của quán, công ty để hỏi lại, rồi đến tận nơi phỏng vấn. Ông Vũ Quang Thành, khi đó là phó giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, khuyến cáo trên báo Tuổi Trẻ (11/2024) rằng sinh viên nên tìm hiểu kỹ tin tuyển dụng trên mạng, liên hệ thực tế và tuyệt đối không đặt cọc, chuyển cọc hay nhận đơn hàng làm thêm phải đóng phí.
Nếu cần việc làm thêm, bạn có thể đến phiên giao dịch việc làm, ngày hội việc làm hoặc trung tâm dịch vụ việc làm để gặp nhà tuyển dụng. Bài Tuổi Trẻ năm 2024 nêu ví dụ Trung tâm Dịch vụ việc làm Thanh niên của Thành Đoàn TP.HCM và Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội.
Đã lỡ chuyển tiền: làm ngay theo thứ tự Dừng - Lưu - Báo
Báo Người Lao Động (09/03/2026) nêu cách xử lý khi bị lừa đảo trực tuyến theo nguyên tắc Dừng - Lưu - Báo.
- Dừng Ngừng mọi giao dịch, không chuyển thêm dù bên kia hứa nạp thêm là rút được tiền. Khóa thẻ hoặc tài khoản ngân hàng qua ứng dụng hoặc tổng đài hỗ trợ, ngắt kết nối internet nếu cần.
- Lưu Chụp màn hình toàn bộ tin nhắn, số điện thoại, số tài khoản nhận tiền và biên lai giao dịch. Giữ lại bài đăng tuyển dụng, tên nhóm chat và không xóa cuộc trò chuyện.
- Báo ngân hàng Liên hệ ngay ngân hàng của bạn để tra soát giao dịch. Dùng số tổng đài ghi trong ứng dụng hoặc trên trang web chính thức của ngân hàng, không dùng số do người lạ gửi.
- Báo công an Trình báo cơ quan công an nơi gần nhất, mang theo bằng chứng đã lưu. Theo Báo Công an nhân dân (23/01/2024), bạn cũng có thể gửi tố giác qua ứng dụng VNeID đến Công an cấp xã bằng tài khoản định danh mức 1 hoặc mức 2, kể cả khi đã trình báo trực tiếp; không thấy mục này trong ứng dụng thì hỏi Công an xã, phường nơi bạn ở.
Chỉ dùng ứng dụng VNeID chính thức. Tháng 10/2026, Công an TP Hải Phòng cảnh báo trang web giả mạo VNeID ghi lại số căn cước công dân, mật khẩu và mã OTP mà người dân nhập vào.
Theo các chuyên gia được Báo Người Lao Động dẫn, hiện không có cá nhân hay tổ chức nào có thể lấy lại tiền bị lừa một cách nhanh chóng trên mạng, và nhiều quảng cáo nhận hỗ trợ thu hồi tiền thực chất là một vụ lừa thứ hai nhắm vào nạn nhân.
Cập nhật: 2026-11-20
Câu hỏi thường gặp
Làm nhiệm vụ online để nhận hoa hồng có phải lừa đảo không?
Nếu bạn phải nạp tiền, ứng tiền hoặc trả trước tiền đơn hàng để được làm hay để rút tiền, bạn nên coi đó là lừa đảo và dừng lại. Cảnh báo ngày 25/08/2026 trên Cổng Thông tin điện tử Bộ Công an nêu “chuyển tiền làm nhiệm vụ” là một cách lừa sinh viên, còn cảnh báo ngày 08/09/2026 trên cùng cổng mô tả kiểu lúc đầu cho rút tiền để tạo lòng tin, sau đó dụ nạp số tiền lớn rồi chiếm đoạt.
Bên tuyển đòi phí hồ sơ, tiền đồng phục hoặc tiền cọc thì có nên đóng?
Không nên. Cảnh báo mùa nhập học ngày 25/08/2026 trên Cổng Thông tin điện tử Bộ Công an nêu các khoản “phí hồ sơ”, “phí đồng phục” và “chuyển tiền làm nhiệm vụ” là cách lừa sinh viên. Bạn tự kiểm tra lại đơn vị tuyển qua số điện thoại, trang chính thức và đến tận nơi phỏng vấn trước khi nhận việc.
Đã chuyển tiền cho bên lừa đảo thì có lấy lại được không?
Không có gì bảo đảm. Bạn cần làm ngay: khóa thẻ hoặc tài khoản, chụp lại bằng chứng, gọi ngân hàng để tra soát giao dịch và trình báo cơ quan công an gần nhất. Đừng trả phí cho người trên mạng hứa lấy lại tiền nhanh, vì nhiều lời hứa như vậy là một vụ lừa thứ hai.
Có thể tố giác lừa đảo qua ứng dụng VNeID không?
Có. Theo Báo Công an nhân dân (23/01/2024), VNeID có tính năng gửi tố giác tội phạm đến Công an cấp xã, tài khoản định danh mức 1 và mức 2 đều gửi được. Nếu đã trình báo trực tiếp tại cơ quan công an, bạn vẫn có thể gửi thêm qua VNeID. Giao diện ứng dụng có thể đã thay đổi so với năm 2024; nếu không thấy mục này, bạn hỏi Công an xã, phường nơi bạn ở.
Cho người khác thuê tài khoản ngân hàng để “nhận tiền hộ” có sao không?
Có rủi ro pháp lý. Cảnh báo ngày 10/03/2026 trên Cổng Thông tin điện tử Bộ Công an cho biết các tài khoản này bị dùng để nhận tiền lừa đảo, chuyển tiền cờ bạc và rửa tiền, và người tham gia có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
